Dwór wiejski. T. 3 : dzieło poświęcone gospodyniom polskim, przydatne i osobom w mieście mieszkającym (Nakwaska Karolina) str. 20
Sponsorzy:
- www.e-agmar.pl
- www.euroczesci.pl
- www.euroart.waw.pl
- www.mtmstyl.pl
- www.pagedmeble.pl
Klej ze ślimaków. Do naprawiania porcelany i szklą, wewnątrz dużych ślimaków winniczemi zwanych znajduje się w torebce płyn klejowaty białawy; wyjąwszy go, kładzie się od razu w miejsce stłuczone naczynia i też ściśnięte trzyma, dopóki płyn nie wyschnie; naczynie potem się więcej nie rozleci.
Klej ziemniaczany. Weź funt ziemniaków surowych, wymyj i utrzyj nad garnkiem napełnionym pół garcem wody zimnej. Postaw na ogień, gotuj ciągle mieszając. Przy końcu daj się spokojnie rozgotować przez minut kilka, zdyjm; dodaj ałunu w proszku łót jeden, wymieszaj starannie -żyj jak klejster.
Klej czyli klejsler. Klej z mąki przez tapicerów klajstrem zwany, nabiera wielkiej mocy i trwałości, gdy się w niego daje kilka ząbków czosnku krajanego, który się wraz z majką gotuje.
Kobierce. Wybijanie pokoi kobiercami jest nader pożyteczną rzeczą. Choroby nasze, jakem to już mówiła, najczęściej z oziębienia nóg pochodzą. krew wtedy silniej do głowy uderza: ztąd migreny, fluxye, rumatyzmy. Ileż to zapaleń gardła i różnych gwałtownych boleści z nagłego wyskoczenia z łóżka w razie słabości dziecka, pożaru lub innego przypadku? Już w całej prawie Europie, nawet w krajach, gdzie mniej jest jak u nas zimna, nie tylko pokoje, ale i korytarze, wschody i sienie są całkiem kobiercami okryte. Zwracam więc waszą uwagę, ile by ten zwyczaj u nas był Użytecznym. Nie wymawiajcie się nader wysoką ceną dywanów. Wprawdzie Warszawskie i Wiedeńskie są jeszcze drogie, bo w zbytkowym guście je robią;, lecz gdyby się zwyczaj mienia w domach kobierców upowszechnił, gdyby właściciele miernych majątków, niezapatrując się na to, co się wyżej świeci, i zostawiając bogat-
Klej ziemniaczany. Weź funt ziemniaków surowych, wymyj i utrzyj nad garnkiem napełnionym pół garcem wody zimnej. Postaw na ogień, gotuj ciągle mieszając. Przy końcu daj się spokojnie rozgotować przez minut kilka, zdyjm; dodaj ałunu w proszku łót jeden, wymieszaj starannie -żyj jak klejster.
Klej czyli klejsler. Klej z mąki przez tapicerów klajstrem zwany, nabiera wielkiej mocy i trwałości, gdy się w niego daje kilka ząbków czosnku krajanego, który się wraz z majką gotuje.
Kobierce. Wybijanie pokoi kobiercami jest nader pożyteczną rzeczą. Choroby nasze, jakem to już mówiła, najczęściej z oziębienia nóg pochodzą. krew wtedy silniej do głowy uderza: ztąd migreny, fluxye, rumatyzmy. Ileż to zapaleń gardła i różnych gwałtownych boleści z nagłego wyskoczenia z łóżka w razie słabości dziecka, pożaru lub innego przypadku? Już w całej prawie Europie, nawet w krajach, gdzie mniej jest jak u nas zimna, nie tylko pokoje, ale i korytarze, wschody i sienie są całkiem kobiercami okryte. Zwracam więc waszą uwagę, ile by ten zwyczaj u nas był Użytecznym. Nie wymawiajcie się nader wysoką ceną dywanów. Wprawdzie Warszawskie i Wiedeńskie są jeszcze drogie, bo w zbytkowym guście je robią;, lecz gdyby się zwyczaj mienia w domach kobierców upowszechnił, gdyby właściciele miernych majątków, niezapatrując się na to, co się wyżej świeci, i zostawiając bogat-
szym przepyszne tureckie wyroby, nawet i złotolite makaty, jeżeli im stać na nie; sami tylko wygody, czystości i porządnego zaopatrzenia swych domów szukali — znalazłyby się i kobierce dla mniej majętnych; każda bowiem powszechna potrzeba obudza przemysł, rozwija go i taniość sprowadza. U nas, gdzie tysiącami jest owiec i wełna tańsza; jak gdziekolwiek, dla czegóżby tych rękodzielni być nie mogło ? Już w Kościanie w W. X. Poznańskiem w domu przytułku i pracy porządne wyrabiają wełniane koce, kołdry i łokciowe kobierce, z czasem i przy odbycie większym, zapewnieby się i gatunki polepszyły. Tóż samo powiedziećby można o wyrobach. wełnianych, którem w Kamieńcu i Kijowie widziała. Z resztą co do kosztu, odtrącając nakład na zaprawienie częste posadzki, szczotki, farby; ujmując cośkolwiek wydatku na roboty damskie, bardzo często nieużyteczne, a zwykle niedokończone, — na kanwy, wzory, perełki i włóczki, — będzie za co kupić kobierce, które do ogólnej wygody i przyjemności życia posłużą.
Kobierce posypywać trzeba mokrą herbatą nim się je miotełką zamiata, to je utrzymuje w świeżości. Na lato zupełnie je zdejmować należy. Dla tego dobrze je mieć na kółeczkach w około pokoi zaczepiane, a nie przybijane gwoźdźmi. W lecie jak futra mocno wytrzepane i terpentyną pokropione w miejscu suchem chować wypada.
Kobieta. Najwyższy stopień doskonałości niewieściej, określił Salomon w swym obrazie niewiasty mężnej, radzę ci odczytywać go często i zastanawiać się nad nim. Pomimo tylu upłynionych wieków, słowa przez Ducha Sgo mędrcowi podane, mają całą swą moc dotąd: Omylna wdzięczność i marna jest piękność, niewiasta bojąca się Boga ta będzie wsławiona.
Kobierce posypywać trzeba mokrą herbatą nim się je miotełką zamiata, to je utrzymuje w świeżości. Na lato zupełnie je zdejmować należy. Dla tego dobrze je mieć na kółeczkach w około pokoi zaczepiane, a nie przybijane gwoźdźmi. W lecie jak futra mocno wytrzepane i terpentyną pokropione w miejscu suchem chować wypada.
Kobieta. Najwyższy stopień doskonałości niewieściej, określił Salomon w swym obrazie niewiasty mężnej, radzę ci odczytywać go często i zastanawiać się nad nim. Pomimo tylu upłynionych wieków, słowa przez Ducha Sgo mędrcowi podane, mają całą swą moc dotąd: Omylna wdzięczność i marna jest piękność, niewiasta bojąca się Boga ta będzie wsławiona.
Komin. W Dworze wiejskim wielką baczność mieć trzeba nad czyszczeniem kominów. Co miesiąc je przecierać należy, osobliwie jeżeli się drzewa smolnego używa. Co rano zaś, nim stróż ogień zapala, powinien on mokrą mietłą zamieść nad ogniskiem. Budując domy, uważajcie, aby wam kominów nie dawano na przeciwko okna lub drzwi, w takim bowiem razie niezawodnie będą dymić, Załamki, dziury w kanałach pieców i kominów są nader niebespieczne, tam trudno sadze wyczyścić, zkąd pożary. W Szwajcaryi komin najczęściej między oknami się znajduje, co podwaja przyjemność siedzenia przy nim, nie pozbawiając widoku; ca asem okno nad kominem umieszczone (kanał zaś okrąża je z obu stron i wychodzi dość wysoko nad dach, aby dym miał przeciąg dobry). Śliczny taki komin widziałam w zameczku królewskim Weil pod Sztutgardem. Szkło z jednej tafli w oknie mami patrzących, tak, że krajobraz przedstawiający się oczom — cudnej piękności — jest arcydziełem malarstwa. W zimie, gdy komin swe prawo odzyskiwał, zwierciadło zastępowało piękny widok. W Monkotowie pod Warszawą też ładny komin pod okrągłem oknem się znajduje. W Antoninie, pałacyku leśnym X. Radziwiłła, komin w kolumnie ogromnej na środku bawialni jest umieszczony. Na Wołyniu też w kilku dworach wiejskich widziałam kominy pod oknami lub na środku bawialni.
Marmurowe kominy w Galicyi i Krakowskiem są bardzo tanie i łatwo je mieć można. W Glaywitz (w Szląsku pruskim) wyrabiają śliczne kominy z lanego żelaza za bardzo nizką cenę.
Pamiętaj, aby przy każdem kominie — jakem to już zalecała — były wszelkie do ognia należące porządki, aby gębą nie dmuchano i nie przenoszono łopatki, pogrzebacza i obcęg, z pokoju do pokoju. Kratka przed kominem jest na-
Marmurowe kominy w Galicyi i Krakowskiem są bardzo tanie i łatwo je mieć można. W Glaywitz (w Szląsku pruskim) wyrabiają śliczne kominy z lanego żelaza za bardzo nizką cenę.
Pamiętaj, aby przy każdem kominie — jakem to już zalecała — były wszelkie do ognia należące porządki, aby gębą nie dmuchano i nie przenoszono łopatki, pogrzebacza i obcęg, z pokoju do pokoju. Kratka przed kominem jest na-
der użyteczną i od przypadku broni. Anglicy przed kominami, oprócz cało-pokojowego wybicia, jeszcze mały kobierczyk kładą.
Radziłabym kominy nie tylko dla światła i wesołości, ale i dla ciepła urządzać, jak to za granicą robią; a wtenczas muszą mieć inny kształt wewnątrz, tak, aby ciepło na pokój odbijało sio, wtenczas też trzeba, albo węglami ziemnemi, albo twardym drzewem na nich palić-
Końskie zołzy. Gdy koń zołzuje, ma gruczoły lub jaki wrzód zewnętrzny, trzeba mu dawać codziennie przez tydzień i dłużej, kawałek wielkości gołębiego jaja smalcu gęsiego, w ośrodku chleba do połknięcia, także smarować tymże tłuszczem gruczoły i wrzody.
Kontrakt. Patrz Ugoda.
Koronki. Przez długi czas hafty zastępowały koronki. Teraz znowu moda ich powróciła. Nie jedna dama wyciąga odwieczne swej babki stroje, aby się niemi przybrać. Tu się okazują dwie prawdy: najpierwej, że rzeczy rzeczywiście piękne, później czy prędzej, ocenionemi bywają podług wartości; druga, że oszczędzać należy, a nie trwonić i wyrzucać dawne zasoby, choć nam obecnie nie są użyteczne, jak mówi niemieckie przysłowie: — chowaj siedem lat każdy zżynek, a wtedy.... nie wyrzucaj jeszcze.
Jednak w kupnie koronek przesadzać nie należy, jest to bowiem jedna z najdroższych i najkosztowniejszych w użyciu, ozdób kobiecych. Najpjękniejsze koronki są robione w Malines, w Walencienne i w Alancon. Te też równie jak angielskie są najdroższe; W Wiedniu jest zakład samych wzorów koronkowych, które na tul przykładają. Widzisz tam mnóstwo dziewczyn, z których najstarsza 14 lat nie dochodzi, zajętych robotą najmozolniejszą w świecie
Radziłabym kominy nie tylko dla światła i wesołości, ale i dla ciepła urządzać, jak to za granicą robią; a wtenczas muszą mieć inny kształt wewnątrz, tak, aby ciepło na pokój odbijało sio, wtenczas też trzeba, albo węglami ziemnemi, albo twardym drzewem na nich palić-
Końskie zołzy. Gdy koń zołzuje, ma gruczoły lub jaki wrzód zewnętrzny, trzeba mu dawać codziennie przez tydzień i dłużej, kawałek wielkości gołębiego jaja smalcu gęsiego, w ośrodku chleba do połknięcia, także smarować tymże tłuszczem gruczoły i wrzody.
Kontrakt. Patrz Ugoda.
Koronki. Przez długi czas hafty zastępowały koronki. Teraz znowu moda ich powróciła. Nie jedna dama wyciąga odwieczne swej babki stroje, aby się niemi przybrać. Tu się okazują dwie prawdy: najpierwej, że rzeczy rzeczywiście piękne, później czy prędzej, ocenionemi bywają podług wartości; druga, że oszczędzać należy, a nie trwonić i wyrzucać dawne zasoby, choć nam obecnie nie są użyteczne, jak mówi niemieckie przysłowie: — chowaj siedem lat każdy zżynek, a wtedy.... nie wyrzucaj jeszcze.
Jednak w kupnie koronek przesadzać nie należy, jest to bowiem jedna z najdroższych i najkosztowniejszych w użyciu, ozdób kobiecych. Najpjękniejsze koronki są robione w Malines, w Walencienne i w Alancon. Te też równie jak angielskie są najdroższe; W Wiedniu jest zakład samych wzorów koronkowych, które na tul przykładają. Widzisz tam mnóstwo dziewczyn, z których najstarsza 14 lat nie dochodzi, zajętych robotą najmozolniejszą w świecie